Terwijl veel planten ondanks de droogte lekker bloeien, oogst ik ook van veel bloemen al zaad van eenjarigen. Komende winter zaai ik die op de vensterbank weer voor, om straks veel kleur en fleur in de tuin te krijgen, insecten te trekken en om van te eten. Wat heeft het dit jaar goed gedaan en wat zijn de tips van de expert voor volgend jaar? En welke zaadjes kun je vanaf nu gaan bewaren voor volgend jaar?

Eenjarigen voorzaaien geeft een heleboel voorpret. Als het echte groei- en bloeiseizoen buiten nog moet beginnen, kun je binnen al zaadjes in de aarde stoppen en verzorgen.

Ik kies graag voor eenjarige planten die direct veel bloemen geven. Ik zet ze op kale plekken in de border. Graag heb ik bloemen die eetbaar zijn, die insecten aantrekken én die mooi staan in een vaas.

Welke eenjarige bloemen deden het dit jaar goed op mijn vensterbank en vervolgens in de tuin?

  • Afrikaantjes (houden verschillend ongedierte weg)
  • Goudsbloem (van de bloemblaadjes kun je over de salade sprenkelen en ze drogen voor thee)
  • Korenbloem (snijbloem)
  • Oost-Indische Kers (eetbare bloem, de bladeren worden graag gegeten door rupsen van het koolwitje, dus soms moet je die opofferen, de plant groeit daarna gewoon weer aan!)
  • Muskuskaasjeskruid (eetbare bloem)
  • Zinnia’s (snijbloem)
  • Zonnebloemen (nectar en pollen voor insecten, pitten voor vogels)

Zaden oogsten

De zaden van muskuskaasjeskruid, goudsbloem, Oost-Indische kers en zonnebloem kun je nu (augustus) oogsten. Binnenkort volgen afrikaantjes en zinnia’s. Stop daarvan de gehele uitgebloeide bloem in een papieren koffiefilter. Laat drogen. De zaadjes schud je er na verloop van tijd uit.

Duurzaam kweken

Bloem en Oogst Wapserveen

Een expert op het gebied van fleurige bloemen voor in de tuin is Eline Houtkamp van Bloem en Oogst in Wapserveen. Op haar akker teelt ze duurzame snijbloemen. Ze levert aan bruiloften, evenementen, restaurants en stelt op vrijdagmiddag en zaterdagochtend haar tuin open voor als je een mooi bosje wilt plukken.

Vieren, versieren, troosten

Ze teelt bloemen ‘om te vieren, versieren of te troosten’. Maar ook om te laten zien dat bloemteelt niet vervuilend hoeft te zijn. Eline: “Bloemrijke akkerranden verdwijnen door intensivering van landbouw, waardoor voedsel voor bestuivende insecten schaarser wordt. En dan bevatten planten vaak ook nog schadelijke resten van gewasbeschermende middelen. Ook de sierteelt is vervuilend met verwarmde kassen en grootschalige bloembolakkers. Hoe mooi zou het zijn als we juist met bloemen zorgen voor de natuur? Dat probeer ik met Bloem en Oogst, door bij te dragen aan biodiversiteit, gezonde voeding voor bestuivende insecten en een goed bodemleven.” Zaad –en plantgoed koopt Eline zoveel mogelijk biologisch en lokaal of kweekt ze in haar onverwarmde kas. “Zo blijft de ecologische voetafdruk zo klein mogelijk en werkt ik aan een gesloten kringloop.”

Tips van de expert

Aan Eline vraag ik welke tips zij heeft voor iedereen die ook bloemen in de tuin wilt zetten en wil bijdragen aan een grotere biodivesiteit, maar ook om zelf van te genieten.

“Een van de allerleukste dingen aan kweken is het opkweken van zaadjes. Daar begin ik in januari al mee. Je stopt in feite en beetje hoop in de aarde. Het is mooi om daarvoor te zorgen. En je maakt tijdens dat kweken van alles mee: frustratie, iets wat niet opkomt of wat heel lang op zich laat wachten. Maar ook vreugde als iets opkomt. De natuur weet constant te verrassen. Ik heb wel eens een bepaalde plant zes keer geprobeerd en ze de zaadjes kwamen maar niet op, maar ineens, na een regenbui, waren de kiemplantjes er. Je wordt uiteindelijk altijd wel beloond. En dan is het zo mooi om al die kleuren, vormen en geuren te zien en ruiken. Elk zaadje blijkt een cadeautje.

Bloemen prikkelen je emotie en je verbeelding. Ik had mijn akker dit jaar heel netjes op bloemsoort ingedeeld, maar komend jaar ga ik er meer een spektakel van maken, een palet. De tuin als schildersdoek.”

Tip 1: durf flink te knippen

Knip een bloem zover mogelijk af tot de eerste bloemknoppen of het eerste bladpaar aan de steel. Door dit te doen, blijft een plant veel langer doorbloeien en vertakt hij ook beter.

Tip 2: de bodem

“Zorg met liefde voor de bodem. Dat is tenslotte waar het zaadje ontkiemt. Door samen te werken met- en te letten op- de natuurlijke aanwezige elementen – zon, wind en water – hoef ik weinig tot geen externe bronnen aan te voeren. Een gezonde bodem herbergt genoeg vocht in droge periodes en voert het voldoende af in natte periodes. Door jaarlijks af te wisselen met gewassen en groenbemesting, blijven er genoeg voedingsstoffen beschikbaar in de bodem. En waar nodig, kun je organische bemesting, zoals biologische paardenmest en paddenstoelencompost gebruiken.”

Tip 3: verzamel zaad, maar laat ook staan

“Verzamel aan het eind van het seizoen weer zaad voor volgend jaar. Maar laat ook wat plantresten staan om in de winter naar te kijken, zoals kardoen, kaardebol, bereklauw of venkel en zaaddozen van papaver.”

Tip 4: probeer deze planten eens

“Zet ook eens herfstasters in de tuin: mooie felle bloemen die tot in december kunnen bloeien. En denk eens aan siergrassen, die staan mooi in een boeket. Ook een leuke: de bloemen van dille. Verder: de kogelamaranth. Ik had er nooit zoveel mee, maar hoorde er andere telers en bloemisten over roepen. Dus heb ik ‘m toch geprobeerd. Nu ben ik er helemaal weg van! Hij doet het goed en past overal bij. Een blijver in mijn tuin.”

Tip 5: maak een ‘doorlopend boeket’

“Je kunt in huis een vaas of meerdere vaasjes neerzetten waar je gedurende het seizoen voortdurend verwelkte bloemen uithaalt en daar verse ervoor terugzet. Dan blijf je een interessant boeket houden. En laat mooi verdroogde bloemen er juist tussen staan. Dat geeft charme. Ververs wel het water regelmatig.”

Plukken bij Eline

Bloem en Oogst is gedurende het bloemseizoen open op vrijdagmiddag van 14-17 uur en zaterdag van 9-12:00 uur

TIP: op zaterdagochtend is ook de naastgelegen bakker De Bakstee met eigen houtoven open.

 

 

 

 

Iedereen kent het gevoel misschien wel, het bos in gaan en een gevoel van rust ervaren wat je eigenlijk nergens anders zo ervaart. Ik zie dit als de kracht van de natuur, iets wat diep van binnen een deel van onze basis uitmaakt.

Toch hebben jullie misschien net als ik, dat zelfs in die rust die de natuur geeft, ons hoofd niet uitgepraat raakt. In de stad, in de winkel of op het werk is het logisch dat onze gedachten door ons hoofd gieren, maar in het bos is dit niet nodig en zelfs hinderlijk. Hoe kom je immers tot rust als je voortdurend in innerlijk dialoog bent. Juist deze rust hebben we nodig om uitdagingen in ons leven beter aan te kunnen.

In 2015 was ik op reis in Costa Rica. Fysieke omstandigheden hebben er toen voor gezorgd dat ik een aantal maanden, praktisch alleen op een berg heb gewoond midden in de jungle. Er was geen telefonisch bereik, er was geen internet en er woonde één andere jongen die vaak weg was. In deze periode werd ik bijna gedwongen om middels meditatie mijn hoofd tot rust te brengen. Wat heb je immers aan al die gedachten, als er niemand om je heen is en als er geen internet is om je af te leiden. Daarnaast was het de enige manier om alle heftige emoties m.b.t. mijn in dat moment matige fysiek, aan te kunnen. Ik probeerde elk moment van de dag in het nu aanwezig te zijn. De natuur was daar prachtig. Vaak zat ik voor een aantal uren gewoon om me heen te kijken en te genieten van wat er in dat moment te zien was. Uiteindelijk ging het haast vanzelf.

Tot het moment dat ik terug kwam in Nederland, weer meer mensen om me heen had. Internet, televisie en al die andere prikkels die we hier kennen. Dan moet je in eens veel harder werken om deze ‘’zen’’ te verkrijgen. Al snel ontglipt het je en doe je niet meer je best. Voor mij werkt alleen zijn het allerbeste. Als ik continu onder de mensen ben ga ik langzaam maar zeker een stukje bij mezelf weg.

In het bos merk ik dan ineens hoever weg ik wel niet was en keer ik al snel weer bij mezelf terug. Daarna word ik me tevens bewust van mijn gedachten en herinner ik me weer hoe ik me in Costa Rica voelde. De natuur werkt als het ware als een katalysator die ons terug brengt naar onze basis. Je wordt gecentreerd en zodra je dan weer in het midden bent aangekomen komen alle benodigde zaken naar boven. Zo kun je dan geconfronteerd worden met eenzaamheid, verdriet of met de ergernis van een overactief hoofd. De natuur laat ons zien waar we mee bezig moeten in onze levens. Het laat ons dat ervaren wat we moeten ervaren om sterker te worden en bied daar ruimte voor. Een uurtje in het bos lopen is niet altijd voldoende maar een goed begin. Een aantal dagen in de natuur doorbrengen en buiten slapen is zeer effectief en geeft altijd voldoende werkpunten.

Maar hoe kunnen we dan onze gedachten beter het ‘’hoofd’’ bieden?

De volgende techniek werkt voor mij heel erg goed. Het is als het ware een lichaamsmeditatie die je voor en na het slapen eventjes moet doen. Je gaat alle lichaamsdelen af en probeert overal ongeveer 7 a 10 seconden bij te blijven. Ik focus eerst op mijn beide voeten maar je kunt in het begin ook voet voor voet proberen. Daarna werk ik omhoog. Kuiten, bovenbenen, heup, onderrug, buik, bovenrug, borst, armen en als laatste het hoofd. Probeer niet na te denken en als je toch gedachten krijgt ga je gewoon weer verder waar je gebleven was. Neem je zelf dit niet kwalijk. Als je het hele lichaam hebt gehad probeer je als het ware een golf van energie/aandacht door je lichaam te laten stromen. Dus vanuit je hoofd focus je op de energie die naar je voeten stroomt en terug. Doe dit zo’n zeven keer. Hierna breng je, je aandacht naar je hele lichaam tegelijkertijd en probeer je een aantal minuten deze aandacht vast te houden. Deze hele meditatie kun je gemakkelijk in 10 minuten doen.

Probeer daarna gedurende de dag je aandacht zo vaak mogelijk naar je lichaam te brengen. Je zult merken dat als je aandacht bij je lichaam is je niet in je hoofd kunt zitten. Hoe groter en sterker dit interne bewustzijn wordt hoe makkelijker je erbij zult kunnen blijven. Dit geeft een extra handvat bij het handelen van onze uitdagingen en helpt het malen tegen te gaan.

Het is weer courgettetijd! Waar alle andere groente nu ten onder gaat aan de droogte, blijft de courgette lekker vruchten produceren. Veel vruchten. En laat mij nu acht planten in de tuin hebben staan. Je raadt het al: ik heb heeeel veeeel courgettes. Ik raak ze echter aan de straatstenen niet kwijt. En dat snap ik niet, want courgettes zijn super veelzijdig en gezond. De lekkerste courgette recepten zet ik voor je op een rij:

Muffins

Een recept uit Landleven: zoete courgette muffins. Ik maakte er gewoon een cake van. Hij is heerlijk ‘klef’ van binnen, daar ben ik dol op.

Lasagne

In plaats van deegvellen, gebruik je courgetteplakken. Gewoon geschaafd met de kaasschaaf. Het is lekker om ze even van te voren kort in een droge pan te grillen. Maak verder de lasagne zoals je gewend bent.

Courgetti/spaghetti

Met behulp van de spirelli maak ik heerlijke pasta van courgette. De spirelli is een soort puntenslijper waar je de courgette doorheen draait. Met als resultaat lange spaghettislierten. Wok de courgette even kort voordat je ‘m met de pastasaus mengt. Zo raakt hij eerst zijn overtollige water kwijt en wordt je saus niet te dun.

Soep

Van alle groente kun je soep maken. Dus ook van courgette. Mijn nieuwe favoriet is andijvie-courgettesoep. Behalve bouillon (en eventueel ui en knoflook) heb je niks nodig. Het wordt vanzelf een gebonden soep. Maar met enkel een aardappeltje erdoor is ook heerlijk.

Pannenkoeken

Maak pannenkoeken zoals je gewend bent, maar voeg iets minder melk toe en vervang dit door geraspte courgette, die je hebt laten uitlekken op een stuk keukenpapier of in een vergiet. (eventueel knijp je de courgette nog even uit, zodat het beslag niet te nat wordt)

Courgetteballetjes

In Griekenland weten ze wel wat ze moeten doen met courgettes. Ze maken er Kolokythokeftedes van. Wat? Courgetteballetjes. Lekker naast de aardappels en de groente. Met veel tzatziki. Hier staat een lekker recept.

Zoet/zuur

Net zoals je een komkommer op zuur zet, doe je ook met een courgette. Lekkere van courgette is dat hij wat knapperiger blijft. Teentje knoflook erdoor en een takje munt, je weet niet wat je proeft!

Gegrild

Courgette even gegrild in de oven of in een droge pan. Eventueel wat zout en peper erop en klaar.

Rauw door de salade

Courgette kun je ook rauw eten. Snijd eens wat dunnen sliertjes en meng dit door je salade.

Eet smakelijk

Deze blog verscheen eerder op www.elkedaggroener.nl

BewarenBewaren

Een kleine verandering met grote impact? Met twee muisklikken (nou, vooruit, drie) verander je een dagelijkse gewoonte in een positieve bijdrage aan de wereld. En het kost je niets. Geen cent. Hooguit 5 minuten van je tijd. Maar dan maak je wel elke dag een verschil.

Het zou de overstap kunnen zijn naar een duurzame bank, maar dat kost iets meer dan 5 minuten (hoewel dat ook veel minder moeite kost dan de meeste mensen denken). Nee, deze kleine verandering is het omzetten van je reguliere zoekmachine naar een duurzame: Zoek Groen.

Groene motieven

Zoek Groen is een duurzame zoekmachine die niet uit is op het maken van winst, maar is opgericht met groene motieven. De man erachter heet Sjoerd Huijbregts, adviseur bij Ecojob en vrijwillig boswachter. En in het dagelijks leven altijd op zoek naar manieren om zowel privé als zakelijk het leven duurzamer te maken. De groene zoekmachine is een van zijn initiatieven.

Zoek Groen werkt samen met Google

Grote servers die miljarden aan zoekopdrachten uitvoeren. Hoe duurzaam kan dat zijn? Zoekmachines verbruiken namelijk veel energie om hun datacentra te laten draaien. Surfen op het internet is allesbehalve ‘duurzaam’. Dus pakte Sjoerd het anders aan. Voor het zoeken zelf liet hij geen nieuw datacentrum bouwen. Hij ging simpelweg de samenwerking aan met Google. Deze samenwerking houdt in dat je met Zoek Groen dezelfde zoekresultaten krijgt als wanneer je via Google zelf zou zoeken. Waarom Google? Omdat volgens Rank A Brand (het bedrijf dat populaire merken en bedrijven vergelijkt op hun duurzaamheidsscore) Google de meeste duurzame zoekmachine is. Google maakt voor een groot deel gebruik van groene energie en werkt er hard aan om datacentra zo efficiënt mogelijk te maken.

Adverteerders betalen

Hoe is Zoek Groen dan duurzaam? Net als Google heeft Zoek Groen bovenaan de lijst met zoekresultaten advertenties staan. Deze adverteerders betalen voor elke klik een bepaald bedrag aan Zoek Groen. Zoek Groen schenkt op zijn beurt 95% van het bedrag aan twee non-profitorganisaties: Trees for All en JustDiggIt. De resterende 5% wordt gebruikt om de kosten van ZoekGroen te dekken.

Trees for All plant overal op aarde bomen om zo letterlijk de uitgestoten CO2 weer te kunnen opvangen. Trees For All leerde ik een paar jaar geleden kennen toen ik mijn CO2-uitstoot van mijn vliegreis naar Suriname compenseerde. De organisatie JustDiggit zet zich in om woestijnvorming tegen te gaan. Ze doet er alles aan om natuur en waterkringlopen te herstellen en zo woestijnvorming terug te dringen. Want de wereld verdroogt in een rap tempo.

Opbrengsten in bomen en m²

Op de website van Zoek Groen kan je bijhouden wat de opbrengsten per kwartaal zijn. Niet in geld, wel in bomen en vierkante meters teruggedrongen woestijngebied. Een eerste blik laat zien dat het helaas nog niet heel hard gaat met de opbrengsten. Maar dat is niet zo vreemd, want om de kosten laag te houden, steekt Sjoerd geen geld in promotie. Dat moet op andere manieren gebeuren, zoals ik vandaag vrijwillig doe met deze blog. Maar, zoals Sjoerd zegt, het gaat elk kwartaal beter.

Wil je Zoek Groen instellen op jouw computer, tablet of smartphone? Klik dan hier. Het is in een paar muisklikken gedaan en je hoeft de boel er niet voor op de kop te gooien. De zoekmachine is geschikt voor zowel Windows als Apple.

Deze blog verscheen eerder op www.elkedaggroener.nl

 

BewarenBewaren

BewarenBewaren

Landschapsbeheer Drenthe heeft een project dat boerderij-eigenaren informeert over meer biodiversiteit op hun erf. Ik sprak met projectleider Kathelijn de Maeijer om te horen of er ook tips zijn die iedereen in zijn tuin kan toepassen. Wat blijkt? Hou het lekker rommelig.

In 2011 startte het project ‘natuurviendelijke erven’ als gevolg van een steenuilenproject in Zuid-West Drenthe. Daarbij kwam ook het anders inrichten van boerenerven ter sprake. “De steenuil en de boerenzwaluw zijn boegbeelden van natuurvriendelijk beheer en als je die op je erf hebt, dan geeft dat een goede uitwerking op andere soorten”, vertelt Kathelijn De Maeijer, bioloog en vogeldeskundige bij Landschapsbeheer Drenthe in Assen.

Veel belangstelling

Er bleek toen veel behoefte aan kennis over je erf natuurlijk inrichten, Drenthe-breed, merkte Kathelijn. “Bij het eerste project deden we een oproep en zaten we in no-time vol. Inmiddels zijn er 35 erven die meedoen. Toen we het project herhaalden dit jaar, hadden we weer meer belangstelling dan capaciteit. We zitten dus weer vol!”

Iedere deelnemer krijgt bezoek van een expert en vervolgens een adviesrapport. Daar staat een lijst van aanpassingen die je kunt doen om je erf natuurlijker in te richten. Er is een subsidiebedrag beschikbaar per erf voor de aanschaf van nestkasten, zaadmengsels en plantgoed. Van de erfbewoners zelf wordt verwacht dat ze het planten, zaaien en ophangen van de kasten regelen.

Mindswitch

Het gaat er namelijk om dat je het natuurvriendelijk maken van je grond ook écht zelf wilt aanpakken, en er dus ook aanpassingen voor wilt doen, als die nodig zijn om een verschil te maken. “Het is een mindswitch”, zegt Kathelijn.

Wat zijn de adviezen die Kathelijn en haar collega’s geven aan de deelnemers, die iedereen in zjn eigen tuin ook kan toepassen, om meer biodiversiteit te krijgen?

Dat is eigenlijk te vatten onder één noemer: maak het rommeliger!

Rommelig tuinieren is het advies: 7 tips

Om meer leven in je tuin te krijgen, mag je minder netjes tuinieren. Zo maak je betere schuil- en broedplaatsen voor allerlei dieren en creëer je verbindingsgroutes.

1. Je gazon hoeft niet strak gemaaid, je mag het gras een meter van de heg hoog laten.

2. Laat in een hoekje gewoon eens wat (on)kruiden en brandnetels staan, het zijn waardplanten voor vlinders en andere insecten.

2. Laat dat stapeltje stenen of dakpannen in die hoek maar liggen. Kijk maar eens wat daar voor beestjes onder komen, binnen no time

3. Plant fruitbomen niet in rijen, maar wat gevarieerder over een terrein.

4. Laat gevallen fruit liggen voor muizen en vlinders.

5. Laat oud hout en grote takken liggen.

6. Doe je snoeihout niet weg, maar maak een takkenril van. Op internet staan allerlei instructies over hoe je dat kunt doen, zo ziet het eruit:

Takkenril.

7. Varieer. Het is belangrijk dat je ‘rommelig’ linkt aan ‘variatie’, want daar draait het eigenlijk om. Zet dus niet allemaal dezelfde panten neer.

Tips gezocht!

Heb je zelf een tip of inspirerend voorbeeld van rommelig en dus natuurlijk tuinieren? Ik vul dit lijstje graag aan, dus laat het me weten via de Facebook-pagina van Voetspot. Ook op mijn eigen site verzamel ik tips over natuurlijk tuinieren.

 

Terug naar de natuur, dat is niet alleen de fysieke natuur zoals we die buiten aantreffen maar ook de natuur in onszelf. We kunnen het contact missen met beider naturen die in principe één en hetzelfde zijn. Voor mij heeft deze innerlijke connectie alles te maken met doen waar je je het beste bij voelt. Als je een baan hebt die niet echt bij je past raak je uit contact met jezelf. Ook wat we in ons lichaam stoppen bepaalt in hoeverre we in of uit contact met onszelf zijn.

Ik merk dit heel erg bij mezelf. Ik heb het afgelopen jaar veel gevast. Hoofdredenen van dit vasten waren mijn lichaam opschonen maar ook in beter contact komen met mezelf. Dit heb ik geweten want mijn lichaam laat het nu zeer duidelijk merken als ik de verkeerde keuzes voor mezelf maak. Zaken als tarwe, vlees, zware vetten en dergelijke producten brengen mij nu volledig uit balans. Als ik er tegen beter weten in toch van probeer te genieten raak ik depressief, moe, geïrriteerd en bovenal ongemotiveerd om mijn droom te leven en hieraan te werken. Ook schiet ik in oude angsten die ik normaal gesproken nooit meer zo heftig ervaar. Rationeel weet ik exact wat mijn innerlijke natuur wil. Als ik daar niet naar luister raak ik uit contact en ga ik me alleen maar slechter voelen.

Deze innerlijke connectie kun je verbeteren door je hart te volgen en dus het juiste voor jezelf doen. Maar ook de natuur opzoeken versterkt deze innerlijke connectie. In het bos is het makkelijker om stilte te ervaren. Er zijn weinig tot geen prikkels die ons afleiden. Dit helpt dan weer om vanuit die stilte te blijven doen wat het beste is voor ons zelf. Om in een maatschappij met vele verleidingen je mannetje te staan is niet makkelijk maar de beloningen zijn groot. Oog houden op je doel en dat doen waar je je gelukkig bij voelt is daarbij essentieel.

www.natuur-dietist.nl

www.rootsinnature.nl

Lokaal leven is vooral gekoppeld aan: eten, drinken, benzine, hout. Basisbehoeften van materiële aard. Bewust omgaan met beschikbare, lokale middelen. De gedachte is: als we dat dichtbij huis zoeken, dan levert dat milieuwinst op.

 

Zelden gaat het over immateriële menselijke behoeftes: sociale contacten, zingeving, geborgenheid, sociale veiligheid, vriendschap en liefdesrelaties. Ook lichaamsbeweging hoort erbij. Mijn aanname is: als we lokaal in onze behoeften voorzien, dan levert dat ook milieuwinst op. En misschien wel meer dan dat. Welbevinden. Namelijk het thuisgevoel.

 

fragmentatie

is een sterk gevoeld gevolg van het moderne leven. Op de ene plek werk je, in een andere buurt woon je, sport doe je in een andere wijk, cultuur beleef je in een zaal in het centrum van de stad, je vrienden bezoek je, als daar tenminste nog ruimte voor is, in een andere stad. Levenservaringen zie je op tv of op social media. Je bent veel onderweg. Je zou bijna denken dat het niet uitmaakt waar je huis staat.

Draagt die reistijd bij aan de kwaliteit van je leven? Kan het ook anders? Minder onderweg?

 

leefplek centraal

Dit vraagt een omslag in het denken. Als we nu eens de eigen leefplek centraal en ons gaan relateren met degene die daarin mede-leven. Wonen bij of in een stad lijkt dan ineens een milieubewuste keuze, meer dan je misschien zou vermoeden. In de stad kun je alles vinden wat je nodig hebt. En wellicht de gelijkgestemden die je tot je vrienden kunt gaan rekenen. Concrete milieuwinst is: brandstof verminderen. Je kunt alles bereiken per fiets of openbaar vervoer. Maar er is vast meer.

Mijn lokale leven heeft een focuspunt. De buurtvuurplaats op het veld achter mijn huis. Dit ben ik begonnen om in de eigen omgeving samen te komen met mensen uit de buurt en wijk. Zo raakte ik betrokken bij wijkoverleggen, de gemeente, de buren. Leerde in korte tijd veel, heel veel mensen kennen. Maar waar het om gaat: de vuurplaats werd een lokale ontmoetingsplek. De middelen die we nodig hebben komen uit de buurt, de mensen uit de buurt nemen een rol op zich, zoals vuurman, of verzorgen van de PR. Er ontstaat samenhang en onderlinge betrokkenheid.

buurtvuurplaats Beijum

 

Ik ben nu een tijdje zo bezig. Jaren inmiddels. Het is misschien raar om je te beperken tot je eigen buurt, om eerst te kijken of je het daarbinnen kunt vinden, voor je het verder zoekt. Zeker in deze tijd. Immers vrije keuze van woonplek en vrij reizen zijn een grote verdienste van de vooruitgang. Maar er zijn schatten verborgen in deze keuze om het dicht bij huis te houden. En nu, na jaren, komen blijkt wat die schatten zijn.

Door lokaal te leven schuiven een aantal levensgebieden in elkaar. Buren worden samenwerkingspartners, de omgeving wordt de sociale en culturele ontmoetingsplaats. Beweging is gebonden aan nut: slepen van hout en andere spullen voor de buurtvuurplaats. Levenservaringen krijg ik uit eerste hand, op weg naar de supermarkt. Met als groot voordeel dat ik iets terug kan zeggen. Authentiek menselijk contact.

Zo ontstaat gaandeweg een plek zo groot als de wijk waarin ik thuis ben. Die hele omgeving biedt nu sociale veiligheid, contact, geborgenheid, zingeving. Betekenisvolle relaties. Zowel met de mensen, als met de natuur waarin zich dit samenleven afspeelt. Duurzaam, en op meerdere vlakken betrekking hebbend op elkaars leven. Zo ontstaat samenhang. Wauw, mindblowing.

 

de mens en zijn natuurlijke omgeving… dit is de mijne

Even voor de duidelijkheid: het is niet dat ik nu het ei van Columbus heb ontdekt. Dit is de basis van samenlevingen. We zijn er alleen af en toe een beetje van weg geraakt. Uiteindelijk blijkt het heel simpel te zijn: laat weg wat te veel is, en vanzelf ontstaat het genoegpunt. Het  punt waar we genoeg hebben voor onze behoeftes. Op dat punt gaat het dus weer werken. De mens in zijn natuurlijke omgeving. Ik zoek het dicht bij huis.

 

 

Vrijheid is niet hetzelfde als grenzeloosheid.

Vrijheid is het kiezen van grenzen die passen bij de waarden in je leven.

 

 


De vlierbes bloeit weelderig. De aardbeien kleuren rood. De munt en citroenmelisse staan als grote bossen in de tuin. Lekker lekker lekker! Het zijn mijn gratis ingrediënten voor heerlijk fruit/kruidenwater. Vooral vlierbloesem vind ik verrukkelijk. Het smaakt zoet zonder zoet te zijn. Het smaakt naar… de zomer! Geef je water een ‘tintje’ en voor je het weet drink je zo 1,5 liter water per dag. En het is zo gemaakt. Wat je nodig hebt zijn je ingrediënten en een grote kan met water.

Probeer dit eens!

  1. Met sinaasappel en munt – schil een sinaasappel en snijd hem in stukjes. Heb je biologische sinaasappels dan kan je hem direct in schijfjes snijden. Water erbij en een takje munt.
  2. Met rooibos, citroen en citroenmelisse – de thee die ’s ochtends overblijft in de theepot gebruik ik als basis voor dit lekkere fruitwater. De ene keer is dat rooibosthee, de andere keer groene Sencha of Earl Grey. Enkele schijfjes biologische citroen erbij en een takje citroenmelisse.
  3. Met vlierbloesem en citroen – nu vind je veel vlierbloesem. Pluk enkele schermen en doe het samen met enkele schijfjes biologische citroen in de kan met water.
  4. Komkommer met munt – ook een hele makkelijke. Schaaf (met de kaasschaaf bijvoorbeeld) slierten komkommer en meng het met de munt in het water. De munt kun je ook vervangen door basilicum!
  5. Aardbeien met munt – dat staat zo leuk in de kan, die zwemmende rode aardbeitjes. Je kunt het mengen met allerlei soorten munt.
  6. Appel en kaneel – dit bijzondere water maak je door twee appels in stukjes te snijden en met een kaneelstokje aan het water toe te voegen.

Om het water iets pittiger te maken, kun je stukjes gember toevoegen. Of een kaneelstokje. Het water is het lekkerst als je het de avond ervoor maakt. Dan kunnen de smaken goed intrekken.

Deze blog verscheen eerder op elkedaggroener.nl

 

 

De Green Office van de universiteit organiseert deze week, van 28 mei tot 1 juni de plastic free week. Ze roepen zoveel mogelijk mensen op om mee te doen. Een week lang leven zonder plastic. Wat betekent dat? Hoe doe je dat? Ik geef je zo alvast enkele tips.

Deze foto is van Justin Hofman, wildlife fotograaf van het jaar 2017. Hij nam deze foto toen hij aan het snorkelen was in de buurt van Sumbawa Island, Indonesië. Eerst leek het erop dat het rif in goede staat was, maar zodra het getijde veranderde kwam er veel afval binnen: plastic tassen, plastic touw, troep uit de riolering. Die witte spikkels op de foto zijn stukjes plastic. Hij zag het zeepaardje, dat zich vasthield aan een wattenstaafje, toen de wind opstak.

De foto van het zeepaardje is krachtig. Hofman zegt zelf: ‘Seahorses are universally adored. When people look at the photo they have this switch of emotions from ‘happy, cute seahorse’ to devastated because of what humans are doing to the planet. Visually, the photo is easy to read. It speaks across demographics.’

Eindelijk, een beslissing!

Juist vandaag, 28 mei, presenteerde de Europese Commissie al eerder uitgelekte plannen om het gebruik van kunststof producten te beperken. Wattenstaafjes, snoepwikkels, roerstaafjes en bestek van plastic mogen voortaan niet meer gebruikt worden.

De bedoeling is om te voorkomen dat plastic als zwerfvuil in het milieu en vooral in de zee terechtkomt. Sommige producten worden verboden. En er komt een statiegeldregeling voor plastic flessen. De voorstellen moeten de komende jaren van kracht worden.

Middellandse Zee

Zelf had ik twee jaar geleden zo’n indringende ervaring. Aan de rotsachtige kust van Noord-Spanje zwom ik met mijn gezin in de Middellandse Zee. ‘Mam, kom erin, het is heerlijk,’ riepen mijn kinderen die al ‘door’ waren. Ik draalde wat bij de waterlijn en keek in de kabbelende golfjes opgedreven door de wind. Was dat nu echt allemaal plastic wat ik zag?!? En erger: waren zij daardoor heen nu echt lekker aan het zwemmen? Hoe gezond is dat?

Na die vakantie verdiepte ik me in plastic, plastic soup en leerde veel over de effecten op mens en dier en voedselketen. Plastic is krachtig, sterk materiaal, geschikt voor hergebruik, maar nooit voor de natuur!


Haalbare stappen

‘Wat te doen zonder wattenstaafjes?’ zegt mijn man. Ik zeg: alternatief zoeken, bijvoorbeeld van hout? of herbruikbaar? Dat er zoveel producten zijn die je maar een keer gebruikt en dan weggooit. Denk aan de plastic bordjes of bestek tijdens een feestje.

Deze week zorg ik in ieder geval dat ik helemaal plasticloos ben. En ik ga sommige stappen voor de langere termijn zetten. Ter  voorbereiding op vandaag, liep ik mijn boodschappen bij langs. Waarom die appels, peren  en druiven in een plastic verpakking? Toegegeven, dat zijn de goede hoeveelheden voor mijn gezin. En het is praktisch, maar het t hoeft niet! Ik heb ze in de zak gedaan (mijn gemeente zamelt plastic apart in) En neem me voor bij de volgende weekboodschappen het anders te doen. Wat doe jij?

Tips

• Neem zelf een tas mee als je boodschappen gaat doen.

• Koop seizoensgroente en -fruit. Die liggen vaak onverpakt in de winkel. Of ga naar een markt

  • Koop producten die statiegeld verpakt zijn.
  • Koop brood uit een papieren zak, of helemaal onverpakt. Je kunt je eigen (stoffen) broodzak meenemen.

• In de biologische winkel vind je veel verpakkingsvrije producten.

En dan nog dit: vanavond start de vierdaagse. Ik neem bakjes (met gezonde snacks) mee. Dat scheelt veel papier en plastic!!

vlierbloesem

De vlier komt nu snel in bloei. Bij mij in de tuin is een aantal schermen vlierbloesems al uitgekomen. De anderen staan te popelen. Zij zullen de komende dagen hun mooie bloesems tonen. Prachtig om te zien en heerlijk om te verwerken in je gerechten of drankjes.

Aan de slag met vlierbloesem

Voordat je begint, twee aandachtspunten. Als je bloesems plukt, weet zeker dat je de goede vlier hebt. Het is de gewone of zwarte vlier (Sambucus nigra) waar je de bloesems van gebruikt. Kruidvlier en trosvlier kun je niet gebruiken.  Verder, pluk niet teveel bloesems. Laat genoeg staan voor de insecten, zij hebben het al zwaar genoeg.

Gisteren heb ik in de tuin gewerkt. Heerlijk met het warme weer is dan water waarin vlierbloesem en munt hebben getrokken. Een fluitje van een cent om te maken, en veel milieu bewuster dan flessen frisdrank of vruchtensap. En minstens net zo smakelijk.

Hou je van zoet? Maar dan siroop van de bloesems. Heerlijk om te drinken, over de pannenkoeken of in de bowl. Verder maak je er gelei, thee of bloesemwater van, gebruik je de bloesems in het pannenkoekbeslag of roer je ze door het beslag van muffins.

Thee kun je zowel van de verse als gedroogde vlierbloesems maken. Doe voor verse thee een bloemscherm in een mok en overgiet het met water dat net van de kook af is. Laat 5 minuten trekken en klaar is je heerlijke bloesemthee.

Pluk voor gedroogde bloesemthee een paar bloemschermen en ris de bloesems er af. Laat ze omgekeerd drogen op een schoon tafellaken. Zorg ervoor dat ze niet in directe zon liggen, dat gaat ten koste van de goede stoffen. Als ze knisperdroog zijn doe je ze in een afgesloten blikje. Gebruik een theezeefje als je er thee van trekt.

Recept voor notenballetjes met vlierbloesem

Ingrediënten:
5 schermen vlierbloesem
5 ‘takjes’ hondsdraf (ongeveer 10 cm lange uitlopers)
150 gram rauwe amandelen
100 gram gedroogde abrikozen
2 eetlepels kokosolie
25 gram geraspte kokos
snufje zout

Bereiding:

Snijd de abrikozen in stukjes. Maal ze samen met de amandelen in een blender.
Ris de vlierbloesems van de schermen. Snijd de hondsdraf fijn.
Doe het noten / abrikozenmengsel in een kom. Meng hier de kokosolie, gedroogde kokos, het zout en de helft van de vlierbloesem en hondsdraf door.
Kneed het tot een plakkerige bal en vorm er kleine balletjes van. Voeg eventueel een beetje kokosolie toe als het niet goed plakt.
Rol de balletjes door de overgebleven vlierbloesem en hondsdraf en laat ze opstijven in de koelkast.